آیا تا به حال عکسهای جذاب لیوانهای شیری که روی آنها تلی از فوم قهوهای خوشرنگ و ابریشمی قرار گرفته را در شبکههای اجتماعی دیدهاید؟ این نوشیدنی همان قهوه دالگونا معروف است.
نوشیدنیای که در دوران قرنطینه سال ۲۰۲۰ مانند بمب در جهان منفجر شد و به یکی از ترندهای محبوب تبدیل گشت. اما داستان دالگونا فقط یک تب زودگذر نبود؛ طعم بینظیر، ظاهر لوکس و سادگی تهیه آن باعث شد تا به یکی از گزینههای ثابت منوی کافههای خانگی تبدیل شود.
در این مقاله جامع، ما نه تنها طرز تهیه کلاسیک این قهوه را یاد میگیریم، بلکه به بررسی علمی علت کف کردن قهوه، روشهای تهیه بدون ابزار برقی، و نکات ریز و درشتی میپردازیم که باریستاها به شما نمیگویند.
اگر آمادهاید تا آشپزخانه خود را به یک کافیشاپ حرفهای تبدیل کنید، با ما همراه باشید.
قهوه دالگونا چیست و از کجا آمد؟
قبل از اینکه دست به کار شویم، بد نیست بدانیم دالگونا دقیقا چیست. نام "دالگونا" از یک شیرینی سنتی کره جنوبی (شبیه به آبنبات لانه زنبوری یا پولکی خودمان) گرفته شده است، اگرچه خود نوشیدنی حاوی آن شیرینی نیست، بلکه طعم و ظاهر فوم قهوه یادآور آن است.
این نوشیدنی در واقع نوعی "قهوه همزده" است. جالب است بدانید که این سبک از قهوه سالهاست در کشورهایی مثل هند، پاکستان و ماکائو با نامهای مختلف (مثل Phenti Hui Coffee) سرو میشده است، اما نسخه سرد و شیرین امروزی آن با نام دالگونا به شهرت جهانی رسید.
ترکیب تضاد بین شیر سرد و سفید در پایین و فوم تلخ و شیرین قهوه در بالا، تجربهای خاص برای حس چشایی ایجاد میکند.

مواد لازم برای تهیه دالگونا (نسبت طلایی)
راز اصلی موفقیت در تهیه قهوه دالگونا، رعایت "نسبت طلایی" است. فرقی نمیکند برای یک نفر درست میکنید یا ده نفر، نسبت مواد همیشه باید ۱:۱:۱ باشد.
|
مواد لازم |
مقدار (برای ۱ نفر) |
نکات مهم |
|
پودر قهوه فوری |
۲قاشق غذاخوری |
حتماً قهوه فوری کلاسیک (گرانول) باشد. |
|
شکر سفید |
۲قاشق غذاخوری |
شکر دانه ریز بهتر حل میشود. |
|
آب جوش |
۲قاشق غذاخوری |
آب باید کاملاً داغ باشد. |
|
شیر |
۱لیوان |
سرد یا گرم (بسته به سلیقه). |
|
یخ |
چند تکه |
برای سرو سرد (آیس دالگونا). |


آموزش مرحلهبهمرحله تهیه قهوه دالگونا
مرحله اول: ترکیب مواد
یک کاسه متوسط انتخاب کنید. فضای کاسه باید به اندازهای باشد که وقتی شروع به هم زدن میکنید، مواد به بیرون پرتاب نشود. پودر قهوه فوری، شکر و آب جوش را درون کاسه بریزید.
مرحله دوم: جادوی همزدن (خلق فوم)
این مهمترین مرحله است. شما باید با ورود هوا به مخلوط، آن را حجیم کنید.
با همزن برقی: اگر همزن برقی دارید، کارتان راحت است. با سرعت بالا شروع به هم زدن کنید. ابتدا رنگ مخلوط تیره است، اما به مرور روشنتر و طلایی میشود. حدود ۲ تا ۳ دقیقه هم بزنید تا زمانی که ردِ پرههای همزن روی فوم باقی بماند و وقتی همزن را بلند میکنید، فوم به شکل قلههای سفت (Stiff Peaks) بایستد.
با همزن دستی: اگر همزن برقی ندارید، نگران نباشید. همزن دستی (ویسک) را بردارید و با حرکت سریع و زیکزاکی (نه دایرهای) شروع به زدن کنید. این کار ممکن است ۵ تا ۸ دقیقه طول بکشد و کمی دستتان خسته شود، اما نتیجه نهایی به همان اندازه عالی خواهد بود.
مرحله سوم: آمادهسازی لیوان
یک لیوان شیشهای زیبا انتخاب کنید (زیبایی دالگونا به دیده شدن لایههای آن است). چند تکه یخ داخل لیوان بیندازید و شیر سرد را تا حدود سه چهارم لیوان پر کنید. اگر دوست دارید نوشیدنیتان گرم باشد، یخ را حذف کرده و از شیر گرم استفاده کنید.
مرحله چهارم: سرو نهایی
حالا قسمت لذتبخش ماجراست. با استفاده از یک قاشق یا لیسک، فوم غلیظ و کاراملی رنگ را بردارید و به آرامی روی شیر قرار دهید. میتوانید با پشت قاشق به آن فرم دهید.
برای تزیین، کمی پودر کاکائو، پودر قهوه یا حتی بیسکویت خرد شده روی فوم بپاشید. قهوه دالگونا شما آماده است!

چطور بدون همزن، دالگونا درست کنیم؟ (ترفندهای خلاقانه)
خیلی از ما ممکن است همزن برقی دم دست نداشته باشیم یا نخواهیم برای یک لیوان قهوه، همزن بزرگ را کثیف کنیم. در اینجا ۳ روش جایگزین را معرفی میکنیم که در خانههای ایرانی بسیار کاربردی است:
روش بطری پلاستیکی (تکان دادن):
مواد را داخل یک بطری آب معدنی کوچک و تمیز بریزید. درب آن را محکم ببندید و بطری را به شدت به مدت ۳ تا ۵ دقیقه تکان دهید. این روش شاید فوم خیلی سفتی ندهد، اما کفی غلیظ و قابل قبول ایجاد میکند که روی شیر میماند.
استفاده از فرنچ پرس:
اگر دستگاه فرنچ پرس دارید، مواد را داخل آن بریزید و اهرم توری آن را به سرعت بالا و پایین کنید. این روش بسیار سریعتر از همزن دستی است و فوم بسیار باکیفیتی تولید میکند.
چنگال:
در بدترین حالت، اگر هیچ ابزاری ندارید، میتوانید از چنگال استفاده کنید. البته این روش به صبر و حوصله زیادی نیاز دارد و ممکن است ۱۰ تا ۱۵ دقیقه طول بکشد.
علم پشت دالگونا: چرا قهوه فوری کف میکند؟
شاید برایتان سوال باشد که چرا قهوه اسپرسو کف نمیکند اما قهوه فوری تبدیل به خامه میشود؟ پاسخ در فرآیند تولید قهوه فوری نهفته است.
قهوه فوری طی فرآیند خشککردن پاششی (Spray drying) یا انجمادی تولید میشود. در این پروسه، روغنهای قهوه تقریبا حذف میشوند اما پروتئینها و کربوهیدراتهای خاصی باقی میمانند.
وقتی شما شکر (که نقش است پایدارکننده یا Stabilizer را دارد) و آب را اضافه میکنید و هوا را با سرعت وارد مخلوط میکنید، حبابهای هوا توسط پروتئینهای قهوه به دام میافتند و شکر کمک میکند تا دیواره این حبابها محکم شده و نترکند. به همین دلیل است که بدون شکر، فوم دالگونا زودتر از بین میرود.
نکات طلایی برای حرفهای شدن (فوت کوزهگری)
نوع شکر: استفاده از شکر قهوهای طعم کاراملیتری به نوشیدنی میدهد، اما شکر سفید فوم روشنتر و براقتری تولید میکند. استفاده از پودر قند توصیه نمیشود چون حاوی نشاسته است و طعم را تغییر میدهد.
گیاهخواران (وگان): اگر به شیر گاو حساسیت دارید یا وگان هستید، میتوانید از شیر بادام، شیر سویا یا شیر جو دوسر استفاده کنید. این تغییر هیچ تاثیری در کیفیت فوم قهوه ندارد، زیرا فوم جداگانه تهیه میشود.
طعمدهندهها: میتوانید قبل از هم زدن، نوک قاشق وانیل یا پودر هل به مخلوط قهوه اضافه کنید تا عطر و بویی ایرانیپسند به آن بدهید.
نگهداری فوم: اگر فوم زیادی درست کردید، میتوانید آن را در ظرف در بسته تا ۲ روز در یخچال نگه دارید. البته کمی آب میاندازد که با همزدن مجدد درست میشود.


سوالات متداول درباره دالگونا و رژیمهای غذایی
بسیاری از افراد نگران میزان قند موجود در این نوشیدنی هستند.
آیا میتوان دالگونا را بدون شکر درست کرد؟ بله، اما فوم آن خیلی پایدار نخواهد بود و سریع روی شیر حل میشود. همچنین طعم آن بسیار تلخ خواهد شد.
جایگزین رژیمی شکر:میتوانید از شیرینکنندههایی مثل استویا یا اریتریتول استفاده کنید. اما توجه داشته باشید که نسبت ۲ قاشق شکر در دستور اصلی، نقش ساختاری دارد، نه فقط طعمدهندگی.
انواع متفاوت قهوه دالگونا
اگر از طعم کلاسیک خسته شدهاید، این تنوعها را امتحان کنید:
دالگونا موکا:یک قاشق چایخوری پودر کاکائو به مخلوط اولیه اضافه کنید.
دالگونا ماچا: (برای دوستداران چای سبز) این مدل کمی متفاوت است چون پودر ماچا به تنهایی کف نمیکند. باید از سفیده تخممرغ زده شده یا خامه قنادی به عنوان پایه استفاده کنید و ماچا را به آن اضافه کنید.
گلدن میلک دالگونا: افزودن زردچوبه به شیر برای خواص سلامتی و قرار دادن فوم قهوه روی آن.

کلام آخر
قهوه دالگونا فراتر از یک نوشیدنی ساده است؛ این یک تجربه لذتبخش از خلق کردن چیزی زیبا و خوشمزه در آشپزخانه است. چه بخواهید یک عصرانه متفاوت برای خودتان داشته باشید و چه بخواهید مهمانانتان را با یک نوشیدنی لوکس و کمهزینه غافلگیر کنید، دالگونا بهترین انتخاب است.
همین حالا به آشپزخانه بروید، آب را جوش بیاورید و اولین دالگونای حرفهای خود را بسازید. فراموش نکنید که عکس هنرنمایی خود را ثبت کنید، چون این نوشیدنی واقعاً فتوژنیک است!
قدم بعدی شما: آیا تا به حال دالگونا را با طعمدهندههایی مثل دارچین یا زعفران امتحان کردهاید؟ پیشنهاد میکنیم یک بار به شیر داغِ زیر قهوه، کمی گلاب و زعفران اضافه کنید تا نسخهی ایرانیزه شده و شگفتانگیز آن را تجربه کنید.
سوالات متداول
آیا میتوانم از قهوه ۳ در ۱ (کافی میکس) برای دالگونا استفاده کنم؟
خیر. کافیمیکسها حاوی شیرخشک و کریمر هستند که مانع از تشکیل ساختار فوم میشوند. برای داشتن آن فوم پفکی و غلیظ، حتماً باید از پودر قهوه فوری خالص (مثل گلد یا کلاسیک) استفاده کنید.
چرا فوم قهوه من بعد از چند دقیقه از بین میرود؟
دو دلیل اصلی وجود دارد: یا نسبت شکر به قهوه و آب را دقیق رعایت نکردهاید (شکر کم باعث ناپایداری فوم میشود) و یا اینکه مخلوط را به اندازه کافی هم نزدهاید تا به مرحله "قله سخت" برسد.
آیا میتوانم دالگونا را گرم سرو کنم؟
بله، کاملاً! اگرچه نسخه اصلی این نوشیدنی سرد (با یخ) سرو میشود، اما شما میتوانید فوم آماده شده را روی شیر داغ و بخار داده شده بریزید و از یک دالگونا گرم لذت ببرید.
با چه وسیلهای سریعترین فوم را بدون همزن برقی بگیرم؟
استفاده از فرنچ پرس سریعترین روش دستی است. کافیست مواد را داخل آن ریخته و اهرم را حدود ۶۰ ثانیه به سرعت بالا و پایین کنید تا فومی عالی تحویل بگیرید.